Η αύξηση του σωματικού βάρους κατά τη διάρκεια της εγκυμοσύνης

You are currently viewing Η αύξηση του σωματικού βάρους κατά τη διάρκεια της εγκυμοσύνης
<span class="bsf-rt-reading-time"><span class="bsf-rt-display-label" prefix="Χρόνος ανάγνωσης"></span> <span class="bsf-rt-display-time" reading_time="6"></span> <span class="bsf-rt-display-postfix" postfix="λεπτά"></span></span><!-- .bsf-rt-reading-time -->

Εισαγωγή

Η τήρηση μιας ισορροπημένης και υγιεινής διατροφής είναι ιδιαίτερης σημασίας καθ’ όλη τη διάρκεια της ζωής του ανθρώπου και ξεκινάει πριν τη γέννησή του.

Ωστόσο, οι συνήθειες και οι ανάγκες του ατόμου μπορεί να διαφέρουν, ανάλογα με το στάδιο της ζωής του.

Αναμφισβήτητα, μια περίοδος στη ζωή της γυναίκας κατά την οποία σημειώνεται αύξηση στις διατροφικές της ανάγκες είναι η εγκυμοσύνη και ακολούθως η γαλουχία.

Ιδιαίτερα η περίοδος της εγκυμοσύνης μπορεί να είναι καθοριστική για τη μελλοντική υγεία της γυναίκας, αλλά και του παιδιού της.

Ο ρόλος της διατροφής κατά τη διάρκεια της κύησης, και αργότερα του θηλασμού, είναι πολύ σημαντικός για δύο κυρίως λόγους: αρχικά συμβάλλει στη σωστή και επιτυχημένη ανάπτυξη του εμβρύου και του νεογνού, και παράλληλα καλύπτει τις αυξημένες απαιτήσεις της εγκύου και της θηλάζουσας, αντίστοιχα.

Ένα θέμα όμως που απασχολεί αρκετές γυναίκες κατά τη διάρκεια της εγκυμοσύνης, είναι το βάρος που θα πάρουν, ενώ αργότερα ακολουθούν οι ανησυχίες για τον τρόπο και το χρονικό διάστημα που θα μπορέσουν να «ξεφορτωθούν» αυτά τα κιλά της εγκυμοσύνης.

Κατά μέσο όρο, η συνολική αύξηση του βάρους μιας εγκύου φτάνει περίπου τα 12 κιλά, αυτό όμως επηρεάζεται από παράγοντες, όπως το σωματικό βάρος της γυναίκας πριν την εγκυμοσύνη και το εάν πρόκειται για μονή, δίδυμη ή ακόμα και πολύδυμη κύηση.

αύξηση σωματικού βάρους κατά την εγκυμοσύνη

Κατάταξη του πληθυσμού βάσει του Δείκτη Μάζας Σώματος

Σύμφωνα με τον Παγκόσμιο Οργανισμό Υγείας ένας ενήλικας μπορεί να βρει εάν είναι το βάρος του φυσιολογικό με τη βοήθεια του Δείκτη Μάζας Σώματος (ΔΜΣ), ο οποίος υπολογίζεται διαιρώντας το σωματικό βάρος (σε κιλά) με το τετράγωνο του ύψους (σε μέτρα).

Με αυτόν τον τρόπο, γνωρίζοντας το σωματικό βάρος μιας γυναίκας πριν την εγκυμοσύνη, μπορούμε να βρούμε εάν έχει φυσιολογικό βάρος.

Στον παρακάτω πίνακα αναφέρονται οι κατηγορίες που προκύπτουν, ανάλογα με το πηλίκο της παραπάνω διαίρεσης.

Κατάταξη του πληθυσμού βάσει του Δείκτη Μάζας Σώματος

Το 2019, σύμφωνα με τα τελευταία στοιχεία της Έρευνας Υγείας για τον ελληνικό πληθυσμό, η ποσοστιαία κατανομή των υπέρβαρων και παχύσαρκων γυναικών στις ηλικιακές ομάδες ήταν αυτή που ακολουθεί στον παρακάτω πίνακα:

Υπέρβαρες και παχύσαρκες μη έγκυες γυναίκες αναπαραγωγικής ηλικίας στην Ελλάδα

Είναι εμφανής η αύξηση των υπέρβαρων και παχύσαρκων γυναικών με την αύξηση της ηλικίας και φαίνεται ότι 1 στις 4 ή ακόμη και 1 στις 3 γυναίκες αναπαραγωγικής ηλικίας έχουν βάρος μεγαλύτερο από το φυσιολογικό.

Αυτό είναι σημαντικό να σημειωθεί, καθώς το αυξημένο σωματικό βάρος που μπορεί να έχει μια γυναίκα κατά την περίοδο της κύησης, έχει βρεθεί ότι αυξάνει την πιθανότητα εμφάνισης ανεπιθύμητων αποτελεσμάτων, μεταξύ των οποίων είναι ο σακχαρώδης διαβήτης κύησης, η υπέρταση και η διενέργεια καισαρικής τομής.

Τα παραπάνω, συνδέονται με αυξημένο κίνδυνο εμφάνισης παχυσαρκίας, σακχαρώδη διαβήτη τύπου 2 και καρδιαγγειακών παθήσεων στη μετέπειτα ζωή της μητέρας, όμως εμφανίζονται και επιπτώσεις στο παιδί, καθώς αυξάνεται η πιθανότητα πρόωρου τοκετού, μακροσωμίας, ινσουλινοαντίστασης, στασιμότητας ή απότομων αλλαγών στην ανάπτυξη, ενώ η εμφάνιση μιας μεταβολικής νόσου μπορεί να το συνοδεύει ακόμη και μέχρι την ενηλικίωση.

πόσα κιλά πρέπει να πάρει μια έγκυος στην εγκυμοσύνη

Τι πρέπει να προσέξει μια έγκυος αναφορικά με το βάρος της;

Ως εκ τούτου, συνιστάται η απώλεια βάρους πριν από την εγκυμοσύνη, κυρίως για τη μείωση του κινδύνου των παραπάνω επιπλοκών.

Ουσιαστικά, αυτό που χρειάζεται για να έχουμε το βέλτιστο αποτέλεσμα είναι η διατήρηση της ενεργειακής ισορροπίας, ή αλλιώς η ισορροπία του ενεργειακού ισοζυγίου.

Αυτό σημαίνει ότι η ενεργειακή πρόσληψη μιας εγκύου θα πρέπει να καλύψει τις ανάγκες του μεταβολισμού και της φυσικής της δραστηριότητας, του μεταβολισμού και ανάπτυξης του εμβρύου, και παράλληλα να αποθηκεύσει ενέργεια για την ανάπτυξη λιπώδους μάζας, μαστού, πλακούντα, μήτρας, την παραγωγή αμνιακού υγρού και, τέλος, την αύξηση του όγκου του αίματος.

Στον πίνακα που ακολουθεί, αποτυπώνεται ο προτεινόμενος μέσος όρος αύξησης του βάρους για τη μονή και δίδυμη κύηση, σύμφωνα με τις συστάσεις του 2009:

πόσα κιλά πρέπει να πάρει μια έγκυος στην εγκυμοσύνη

Δεν υπάρχουν επαρκή δεδομένα για τη συνιστώμενη αύξηση του βάρους σε πολύδυμες κυήσεις (τρία ή περισσότερα έμβρυα).

Επιδημιολογικές μελέτες αναφέρουν ότι γυναίκες με παχυσαρκία βαθμού II (ΔΜΣ ≥ 35 ) και καθόλου ή μικρή αύξηση του σωματικού τους βάρους κατά την εγκυμοσύνη της τάξεως των 5 κιλών, μπορεί να έχουν μια ομαλή εγκυμοσύνη.

Επιπρόσθετα, συστήνεται η αύξηση του βάρους κατά τη διάρκεια της κύησης να γίνεται σταδιακά, με τη μεγαλύτερη αύξηση να σημειώνεται στο τελευταίο τρίμηνο.

Πιο συγκεκριμένα, ο μέσος ρυθμός αύξησης του βάρους ανά εβδομάδα για το δεύτερο και τρίτο τρίμηνο της εγκυμοσύνης, βάσει του ΔΜΣ, συστήνεται ως εξής:

πόσα κιλά πρέπει να πάρει μια έγκυος στην εγκυμοσύνη

Οι γυναίκες με αύξηση βάρους μικρότερη από τη συνιστώμενη, εμφανίζουν αυξημένο κίνδυνο πρόωρου τοκετού και το βρέφος ενδέχεται να έχει χαμηλότερο βάρος γέννησης από το επιθυμητό.

Μια αύξηση βάρους της τάξης των 12-18 κιλών σε μια ελλιποβαρή γυναίκα, συμβάλλει στην ανάπτυξη του εμβρύου.

Σε αντίθετη περίπτωση, γυναίκες οι οποίες πριν την εγκυμοσύνη τους είναι υπέρβαρες ή παχύσαρκες, θα πρέπει να παρακολουθούν την αύξηση του βάρους τους κατά την κύηση και να αποφύγουν στερητικές δίαιτες, ακολουθώντας πιστά τις οδηγίες του ιατρού που τις παρακολουθεί.

Επιπλέον, λόγω της αναμενόμενης αύξησης του βάρους στην περίοδο της εγκυμοσύνης, η μέλλουσα μητέρα οφείλει να γνωρίζει τους κινδύνους που μπορεί να οφείλονται στην υπερβολική αύξηση του βάρους της, καθώς και τα βήματα που θα ήταν καλό να ακολουθήσει μέχρι τον τοκετό, αλλά και αργότερα, ώστε να μην αντιμετωπίσει δυσκολία στην προσπάθειά της να επανέλθει στο βάρος που είχε πριν την κύηση.

Κατά πόσο αυξάνονται οι θερμίδες που πρέπει να λάβει μια έγκυος και μια θηλάζουσα;

Οι ενεργειακές απαιτήσεις ποικίλλουν σημαντικά ανάλογα με την ηλικία, το ΔΜΣ και το επίπεδο δραστηριότητας μιας γυναίκας, επομένως η πρόσληψη θερμίδων θα πρέπει να εξατομικεύεται με βάση αυτούς τους παράγοντες.

Οι ανάγκες της εγκύου σε ενέργεια κατά το πρώτο τρίμηνο είναι γενικά οι ίδιες με αυτές των γυναικών που δε διανύουν περίοδο εγκυμοσύνης, ενώ εκτιμάται ότι αυξάνονται κατά 340 και 452 θερμίδες ανά ημέρα, για το δεύτερο και τρίτο τρίμηνο, αντίστοιχα.

Παρομοίως, αυξημένες είναι και οι ενεργειακές ανάγκες των γυναικών που θηλάζουν, περίπου κατά 500 θερμίδες ανά ημέρα συγκριτικά με τις μη έγκυες, καθώς ο μέσος όγκος του μητρικού γάλακτος που παράγει καθημερινά μια θηλάζουσα γυναίκα ανέρχεται περίπου στα 780 mL (με εύρος 450 – 1200 mL) ενώ το ενεργειακό περιεχόμενο αυτού είναι 67 θερμίδες ανά 100 mL.

Ο ρόλος του θηλασμού στην απώλεια βάρους μετά την εγκυμοσύνη

Επισημαίνεται ότι ο μητρικός θηλασμός συμβάλλει στην επαναφορά του βάρους που είχε η γυναίκα πριν από την περίοδο της εγκυμοσύνης.

Χαρακτηριστικά, παρατηρείται ότι οι γυναίκες που θηλάζουν χάνουν κατά μέσο όρο 0,5 – 1,0 κιλό τον πρώτο μήνα μετά τον τοκετό, ενώ γενικά συστήνεται η απώλεια του βάρους να γίνεται σταδιακά και ιδανικά κατά τον πρώτο χρόνο μετά τον τοκετό.

Η απώλεια βάρους κατά τη διάρκεια της γαλουχίας δεν επηρεάζει συνήθως την ποσότητα ή την ποιότητα του μητρικού γάλακτος.

Παράγοντες όπως το άγχος και το κάπνισμα μπορούν να μειώσουν την παραγωγή γάλακτος, αλλά η ποσοτική και θερμιδική αξία του μητρικού γάλακτος δεν αλλάζει με τη διατροφή και την άσκηση της θηλάζουσας.

Τέλος, το βάρος μιας γυναίκας, ο ΔΜΣ της, το ποσοστό σωματικού λίπους και η αύξηση βάρους κατά τη διάρκεια της εγκυμοσύνης δε φαίνεται να επηρεάζουν την παραγωγή γάλακτος.

Θέλεις να ξεκινήσεις μια υγιεινή διατροφή για να έχεις ένα υγιές βάρος κατά τη διάρκεια, αλλά και μετά την εγκυμοσύνη σου;

Μοιραστείτε το άρθρο κάνοντας κοινοποίηση

διαιτολόγος-Κέλη-Παπαδοπούλου

Κυριακή (Κέλη) Παπαδοπούλου

Διαιτολόγος - Διατροφολόγος, M.Sc.

Η Κέλη είναι Διαιτολόγος με μεταπτυχιακή εξειδίκευση στην Κλινική Ιατρική Έρευνα και την Κλινική Διατροφή. Με γνώμονα τη Μεσογειακή Δίαιτα και έχοντας στο επίκεντρο τον άνθρωπο έρχεται να δώσει λύσεις στις κακές διατροφικές συνήθειες της σύγχρονης καθημερινότητας που επιβαρύνουν την ποιότητα ζωής μας. Προτεραιότητά της είναι να μεταδώσει την αγάπη και τις γνώσεις της για την ισορροπημένη διατροφή και τη σημασία της φροντίδας της ψυχικής και σωματικής μας υγείας. 

Περισσότερα άρθρα
Πατατοσαλάτα με αυγό και σως από ταχίνι
Συνταγές

Πατατοσαλάτα με αυγό και σως από ταχίνι

Σπιτικό κρεμώδες χούμους με ψητές πατάτες, μανιτάρια και σάλτσα μυρωδικών
Συνταγές

Σπιτικό κρεμώδες χούμους με ψητές πατάτες, μανιτάρια και σάλτσα μυρωδικών

Εβδομαδιαία διατροφή για χοληστερίνη
Κλινική διατροφή

Εβδομαδιαία διατροφή για χοληστερίνη

Ozempic: Είναι η λύση στην απώλεια βάρους;
Κλινική διατροφή Απώλεια βάρους

Ozempic: Είναι η λύση στην απώλεια βάρους;

Πόσες θερμίδες πρέπει να τρώω για να χάσω κιλά;
Απώλεια βάρους

Πόσες θερμίδες πρέπει να τρώω για να χάσω κιλά;

Πόσα κιλά πρέπει να είμαι: ΔΜΣ, ιδανικό βάρος και παχυσαρκία
Απώλεια βάρους

Πόσα κιλά πρέπει να είμαι: ΔΜΣ, ιδανικό βάρος και παχυσαρκία

Dipάκια
Συνταγές

Dipάκια

Μελομακάρονα χωρίς ζάχαρη
Συνταγές

Μελομακάρονα χωρίς ζάχαρη

Διαλειμματική νηστεία: Εβδομαδιαίο πρόγραμμα (16/8 μενού)
Απώλεια βάρους Υγεία & ευεξία

Διαλειμματική νηστεία: Εβδομαδιαίο πρόγραμμα (16/8 μενού)

Διατροφή και αιμορροΐδες: Πώς να προλάβετε και να αντιμετωπίσετε τα συμπτώματα
Κλινική διατροφή

Διατροφή και αιμορροΐδες: Πώς να προλάβετε και να αντιμετωπίσετε τα συμπτώματα

Πυθαγόρεια Διατροφή | Διατροφή με…νου
Υγεία & ευεξία

Πυθαγόρεια Διατροφή | Διατροφή με…νου

Κετογονική δίαιτα: Οδηγός διατροφής για να ξεκινήσεις
Απώλεια βάρους Κλινική διατροφή Υγεία & ευεξία

Κετογονική δίαιτα: Οδηγός διατροφής για να ξεκινήσεις

Διατροφή και νέα ζωή (Δίαιτα των 3 φάσεων)
Απώλεια βάρους

Διατροφή και νέα ζωή (Δίαιτα των 3 φάσεων)

Δίαιτα μονάδων: ακόμα μια δίαιτα εξπρές;
Απώλεια βάρους

Δίαιτα μονάδων: ακόμα μια δίαιτα εξπρές;

Γαστρεντερίτιδα: τι σταματάει την διάρροια
Κλινική διατροφή

Γαστρεντερίτιδα: τι σταματάει την διάρροια

Διατροφή και αρθρίτιδα: Τροφές που καταπολεμούν τις φλεγμονές
Κλινική διατροφή

Διατροφή και αρθρίτιδα: Τροφές που καταπολεμούν τις φλεγμονές

Γλυκαιμικός Δείκτης: Τι είναι και τι πρέπει να ξέρουμε
Υγεία & ευεξία Κλινική διατροφή

Γλυκαιμικός Δείκτης: Τι είναι και τι πρέπει να ξέρουμε

Ποιες είναι οι ομάδες τροφίμων και ποια τα ισοδύναμά τους;
Υγεία & ευεξία Διατροφή στα στάδια της ζωής

Ποιες είναι οι ομάδες τροφίμων και ποια τα ισοδύναμά τους;

Διατροφή για διαβητικούς: Πλήρης Οδηγός και Εβδομαδιαία Δίαιτα για Διαβήτη
Κλινική διατροφή Απώλεια βάρους

Διατροφή για διαβητικούς: Πλήρης Οδηγός και Εβδομαδιαία Δίαιτα για Διαβήτη

Πόσο υγιεινό είναι τελικά το λάδι καρύδας;
Υγεία & ευεξία Απώλεια βάρους Κλινική διατροφή

Πόσο υγιεινό είναι τελικά το λάδι καρύδας;

{"slide_show":3,"slide_scroll":1,"dots":"true","arrows":"true","autoplay":"true","autoplay_interval":3000,"speed":600,"loop":"true","design":"design-2"}